Pod koniec 1937 roku, Tolkien niechętnie odłożył mocno zaawansowane prace nad mitami i legendami Valinoru oraz Śródziemia i zaczął pisać Władcę Pierścieni. Różnorodne teksty zebrane w piątym tomie Historii Śródziemia, podzielone zostały na trzy zasadnicze części, zatytułowane: The Fall of Númenor and The Lost Road ("Upadek Númenoru" i "Zagubiona Droga"), "Valinor and Middle-earth before The Lord of the Rings" (Valinor i Śródziemie przed Władcą Pierścieni) oraz Etymologie.
     Pierwsza część zawiera kilka różnych wersji "Upadku Númenoru". Treścią The Lost Road jest niedokończona nowela bazująca na rozmowie między J.R.R Tolkienem a jego przyjacielem, C.S. Lewisem. Obaj pisarze, pragnęli przeczytać powieść, która trafiłaby w ich literackie gusta. A kiedy okazało się, że niełatwo spełnić ich wymagania, postanowili napisać ją sami. Lewis stworzył koncepcję podróży w przestrzeni (podróży kosmicznej), które owocem jest Z milczącej planety. Tolkien postanowił rozwinąć pomysł podróży w czasie. Nie naśladował jednak Wellsa z jego wehikułem. Sposobem na kontakt z przeszłością są sny, które wyraziście śnią się młodzieńcowi imieniem Alboin Eriol. Alboin stara się poznać znaczenie oraz przeznaczenie swojego imienia, które w staroangielskim brzmi Alfwine-Przyjaciel Elfów, rozmawia w snach z Elendilem oraz jego synem Herendilem, choć nie jest pewien, czy rozmawia z nimi w języku angielskim czy eressëańskim. Po przebudzeniu wynotowuje krótkie słowa i ich znaczenia. Dzięki tekstom składającym się na The Lost Road poznajemy Númenor na skraju jego upadku i w przededniu zagłady. Na tym tle zarysowuje się konflikt pomiędzy ojcem, który chce opuścić wyspę, a synem, który postanawia zostać. Niestety żaden z czterech dość krótkich rozdziałów wprowadzających nie został ukończony.
     W drugiej części tomu znajdziemy późniejsze wersje Annals of Valinor oraz Annals of Beleriand czyli roczniki Elfów Śródziemia i Amanu. Osoby interesującie się rozwojem kształtu mitologii Tolkiena zainteresuje kolejna wersja Quenta Sillmarillion, a także nowa, podzielona na cztery strony mapa Beleriandu. Mit o muzyce Ainurów stał się osobną pracą. Pojawia się też ważna idea okrągłego świata i prostej drogi na "Utracony Zachód". Istotnym elementem drugiej części The Lost Road and other writings jest esej zatytułowany: Lhammas, w którym Tolkien kompleksowo wyjaśnia ewolucję języków i relację między dialektami : Valarów, Elfów z Valinoru, Elfów ze Śródziemia a także ludzi. Powyższe teksty opatrzone są praktycznymi wykresami, a niejednokrotnie zeskanowanymi schematami rękopisów Tolkiena.
     Etymologie mogą zainteresować nie tylko lingwistów. Możemy w nich znaleźć informację o liściokształtności uszu Elfów, ale także ogromną liczbę słów oraz rdzeni słów z języka Quendich.
     Podobnie jak poprzednie, ten tom będzie spełniał oczekiwania wszystkich, których fascynuje obserwacja ewolucji tolkienowskiego legendarium i zgłębiają historię Pierwszej Ery. Niezmiernie ciekawa jest także rozmowa Elendila z synem, szkoda, że ten wątek został zarzucony, bo wprowadza pewną tragiczną rysę do opowieści o upadku wyspy. Wprawdzie z pierwotnego pomysłu snów o Númenorze, po redakcji Christophera Tolkiena w Sillmarilionie jaki znamy dziś, nie zostało nic, jednak w krótkich opowiadaniach z cyklu The Lost Road można doszukać się wielu wątków autobiograficznych dotyczących pisarza.

© Autor: Anna Adamczyk-Śliwińska 'Nifrodel'

Powrót

Ten artykuł był czytany 37 razy.